Prawo transportowe w Grajewie: szkody w przewozie, spory z ubezpieczycielami, należności za fracht
Kancelaria Adwokacka Adwokat Andrzej Milewski prowadzi sprawy z zakresu prawa transportowego dla przewoźników, spedytorów, zleceniodawców i osób prywatnych z Grajewa, Białegostoku i okolic. Zajmuje się szkodami i opóźnieniami w przewozie, sporami z ubezpieczycielami, zapisami zleceń transportowych, windykacją należności za transport i postępowaniami przed Inspekcją Transportu Drogowego. Spotkania odbywają się w filii w Grajewie i w siedzibie w Białymstoku.
Adwokat Andrzej Milewski jest wpisany na listę adwokatów Izby Adwokackiej w Białymstoku pod numerem BIA/ADW/967. W przewozach krajowych podstawą jest ustawa Prawo przewozowe, w międzynarodowym przewozie drogowym towarów Konwencja CMR, a w sprawach nieuregulowanych odrębnie Kodeks cywilny (art. 775 kc).
Jakie sprawy z prawa transportowego prowadzi kancelaria w Grajewie i Białymstoku?
Sprawy z prawa transportowego klienci z Grajewa i okolic mogą powierzyć kancelarii jednorazowo albo w ramach stałej obsługi prawnej firmy przewozowej. Zakres obejmuje:
- windykację nieopłaconych należności za przewóz osób i towarów,
- negocjacje, mediacje i spory z kontrahentami,
- szkody transportowe i opóźnienia w przewozie, w tym obsługę reklamacji,
- spory z ubezpieczycielami z polis OC przewoźnika (OCP), OC spedytora (OCS) i cargo,
- spory o zapisy zleceń transportowych, np. kary umowne, terminy płatności i zakres odpowiedzialności,
- postępowania administracyjne przed Inspekcją Transportu Drogowego (ITD, GITD), w sprawach systemu SENT (ustawa o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów) oraz przy kontrolach Państwowej Inspekcji Pracy,
- strefy niskiej emisji LEZ i ULEZ oraz odwołania od kar nakładanych przez brytyjską Border Force.
Przegląd obowiązków, które ciążą na firmie przewozowej, zawiera artykuł o tym, jakie obowiązki mają przewoźnicy.
Kto odpowiada za szkodę lub opóźnienie w przewozie?
Przewoźnik odpowiada za utratę, ubytek lub uszkodzenie przesyłki od przyjęcia jej do przewozu aż do wydania oraz za opóźnienie w przewozie (art. 65 ust. 1 Prawa przewozowego). W przewozie międzynarodowym podobną zasadę zawiera art. 17 ust. 1 Konwencji CMR.
Przewoźnik zwolni się z odpowiedzialności, jeśli udowodni, że szkoda powstała z przyczyn po stronie nadawcy lub odbiorcy, z właściwości towaru albo wskutek siły wyższej (art. 65 ust. 2). Zwalniają go też m.in. wadliwe opakowanie oraz załadunek lub rozładunek wykonany przez nadawcę albo odbiorcę (art. 65 ust. 3). W łańcuchu wykonawców obowiązują dodatkowe zasady:
- przewoźnik, który oddał przesyłkę innemu przewoźnikowi, odpowiada za jego czynności jak za własne (art. 789 § 1 kc),
- spedytor odpowiada za przewoźników i dalszych spedytorów, którymi się posługuje, chyba że nie ponosi winy w wyborze (art. 799 kc),
- roszczenia przewoźnika wobec innych przewoźników przedawniają się po 6 miesiącach od naprawienia szkody albo od wytoczenia przeciwko niemu powództwa (art. 78 ust. 1 Prawa przewozowego).
Szerzej opisuje to artykuł jakie są zasady odpowiedzialności przewoźników.
Jakie terminy obowiązują przy szkodzie w transporcie krajowym i międzynarodowym?
Najważniejsze są pierwsze dni po odbiorze towaru: przyjęcie przesyłki bez zastrzeżeń w przewozie krajowym powoduje co do zasady wygaśnięcie roszczeń z tytułu ubytku lub uszkodzenia (art. 76 Prawa przewozowego). Terminy w obu reżimach wyglądają tak:
| Sytuacja | Przewóz krajowy (Prawo przewozowe) | Przewóz międzynarodowy (Konwencja CMR) |
|---|---|---|
| Szkoda widoczna | protokolarne ustalenie stanu przesyłki przed jej przyjęciem (art. 74 ust. 1, art. 76 pkt 1) | zastrzeżenia najpóźniej przy wydaniu towaru (art. 30 ust. 1) |
| Szkoda niewidoczna z zewnątrz | żądanie ustalenia stanu przesyłki w ciągu 7 dni od odbioru (art. 74 ust. 3, art. 76 pkt 4) | pisemne zastrzeżenia w ciągu 7 dni od wydania, bez niedziel i świąt (art. 30 ust. 1) |
| Opóźnienie | roszczenia ze zwłoki bez ubytku lub uszkodzenia przedawniają się po 2 miesiącach od wydania (art. 77 ust. 2) | pisemne zastrzeżenie w ciągu 21 dni od postawienia towaru do dyspozycji odbiorcy (art. 30 ust. 3) |
| Przedawnienie | rok (art. 77 ust. 1) | rok, a przy winie umyślnej lub równoważnym niedbalstwie 3 lata (art. 32 ust. 1) |
| Reklamacja | pozew dopiero wtedy, gdy w ciągu 3 miesięcy od doręczenia reklamacji nie nastąpi zapłata (art. 75 ust. 1-2) | pisemna reklamacja zawiesza bieg przedawnienia (art. 32 ust. 2) |
Podobnie krótkie są terminy w Kodeksie cywilnym: roszczenia z umowy przewozu rzeczy i z umowy spedycji przedawniają się z upływem roku (art. 792 i art. 803 § 1 kc). Różnice między przewozem krajowym a zagranicznym opisuje artykuł o tym, jak prawo transportowe reguluje przewozy międzynarodowe.
Prawo transportowe w Grajewie: jak odzyskać należność za fracht?
W przewozie krajowym przewoźnik może pozwać dłużnika dopiero wtedy, gdy ten nie zapłaci w ciągu 3 miesięcy od doręczenia wezwania do zapłaty (art. 75 ust. 1-2 Prawa przewozowego). W sprawach o fracht przydają się też inne przepisy:
- wezwanie do zapłaty zawiesza bieg rocznego przedawnienia do czasu odpowiedzi, najdłużej na okres przewidziany na jego załatwienie (art. 77 ust. 4 Prawa przewozowego),
- między przedsiębiorcami odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych należą się bez wezwania (art. 7 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych),
- wierzycielowi przysługuje rekompensata za koszty odzyskiwania należności: 40, 70 lub 100 euro, zależnie od kwoty świadczenia (art. 10 ust. 1 tej ustawy),
- przewoźnik ma ustawowe prawo zastawu na przesyłce dla zabezpieczenia przewoźnego, dopóki przesyłka jest u niego (art. 790 § 1 kc).
Termin zapłaty dłuższy niż 60 dni od doręczenia faktury wymaga wyraźnego zapisu w umowie i nie może być rażąco nieuczciwy wobec wierzyciela. Gdy dłużnikiem jest duży przedsiębiorca, a wierzycielem mikro, mały lub średni przedsiębiorca, termin nie może przekroczyć 60 dni (art. 7 ust. 2 i 2a). Zapisy zleceń warto porównać z opisem w artykule jakie są najważniejsze umowy regulowane przez prawo transportowe, a sprawy firmowe spoza transportu opisuje strona prawo gospodarcze.
Co zrobić z karą nałożoną przez Inspekcję Transportu Drogowego?
Od decyzji o nałożeniu kary pieniężnej przysługuje odwołanie w terminie 14 dni od jej doręczenia, wnoszone za pośrednictwem organu, który wydał decyzję (art. 129 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). Karę nakłada organ właściwy dla miejsca kontroli (art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym).
Decyzja ostateczna podlega wykonaniu po 30 dniach od doręczenia, chyba że wstrzymano jej wykonanie. Po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ wstrzymuje wykonanie decyzji z urzędu (art. 93 ust. 2). Rodzaje naruszeń i sankcji opisuje artykuł jakie są kary za naruszenie przepisów prawa transportowego.
Jak wygląda współpraca w sprawie transportowej?
- Kontakt telefoniczny lub e-mailowy od poniedziałku do soboty w godz. 8:00-19:00; dane są na stronie kontakt.
- Spotkanie w filii w Grajewie lub w siedzibie w Białymstoku.
- Analiza dokumentów: zlecenia transportowego, listu przewozowego, protokołu szkody, polisy, faktur i korespondencji z kontrahentem lub ubezpieczycielem.
- Umowa i pełnomocnictwo.
- Prowadzenie sprawy: reklamacja lub wezwanie do zapłaty, negocjacje albo mediacja, pozew, odwołanie od decyzji administracyjnej.
Najczęstsze pytania: prawo transportowe w Grajewie
Ile czasu ma odbiorca na zgłoszenie ukrytej szkody w przesyłce?
W przewozie krajowym 7 dni od odbioru: w tym czasie trzeba zażądać od przewoźnika ustalenia stanu przesyłki (art. 74 ust. 3 i art. 76 pkt 4 Prawa przewozowego). Odbiorca musi też wykazać, że szkoda powstała między przyjęciem przesyłki do przewozu a jej wydaniem. W przewozie międzynarodowym pisemne zastrzeżenia składa się w ciągu 7 dni od wydania towaru, nie licząc niedziel i świąt (art. 30 ust. 1 Konwencji CMR).
Kiedy przedawniają się roszczenia z umowy przewozu?
Co do zasady po roku (art. 77 ust. 1 Prawa przewozowego, art. 792 kc), a w przewozie międzynarodowym po roku albo po 3 latach przy winie umyślnej lub równoważnym niedbalstwie (art. 32 ust. 1 Konwencji CMR). Roszczenia ze zwłoki, która nie spowodowała ubytku ani uszkodzenia, przedawniają się w przewozie krajowym po 2 miesiącach od wydania przesyłki (art. 77 ust. 2). Reklamacja lub wezwanie do zapłaty zawiesza bieg przedawnienia (art. 77 ust. 4 Prawa przewozowego), a w przewozie międzynarodowym taki skutek ma pisemna reklamacja (art. 32 ust. 2 CMR).
Czy przewoźnik może od razu pozwać zleceniodawcę o zapłatę frachtu?
W przewozie krajowym nie: najpierw trzeba wezwać dłużnika do zapłaty, a pozew można złożyć, gdy nie zapłaci w ciągu 3 miesięcy od doręczenia wezwania (art. 75 ust. 1 i 2 Prawa przewozowego). Wezwanie zawiesza bieg rocznego przedawnienia (art. 77 ust. 4). Między przedsiębiorcami należą się też odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych oraz rekompensata 40, 70 lub 100 euro (art. 7 i art. 10 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych).
Czy spór z zagranicznym przewoźnikiem może rozpoznać polski sąd?
Tak, jeżeli towar przyjęto do przewozu w Polsce albo miał być tu dostarczony, jeżeli pozwany ma w Polsce siedzibę lub oddział, przez który zawarto umowę, albo jeżeli strony wybrały polski sąd (art. 31 ust. 1 Konwencji CMR). Wyrok wykonalny w jednym państwie konwencji staje się wykonalny w pozostałych po dopełnieniu formalności, bez ponownego badania sprawy (art. 31 ust. 3 CMR).
Ile jest czasu na odwołanie od kary nałożonej przez ITD?
Odwołanie wnosi się w ciągu 14 dni od doręczenia decyzji, za pośrednictwem organu, który ją wydał (art. 129 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). Decyzja ostateczna podlega wykonaniu po 30 dniach od doręczenia, chyba że wstrzymano jej wykonanie (art. 93 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym). Po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego organ wstrzymuje wykonanie decyzji z urzędu.
